Trả lời:

Bác sĩ chỉ định đặt stent cho người bệnh hẹp động mạch vành (thường từ 70% trở lên), có kèm dấu hiệu thiếu máu cơ tim, biểu hiện bằng đau tức ngực, khó thở. Mục tiêu của can thiệp là khôi phục dòng máu nuôi tim, ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm như nhồi máu cơ tim, suy tim, rối loạn nhịp tim, đột tử.

Stent mạch vành là một ống lưới kim loại nhỏ, được đặt vào đoạn mạch bị hẹp để giữ cho lòng mạch luôn mở, giúp máu lưu thông ổn định. Trong đa số trường hợp, stent được thiết kế để tồn tại lâu dài, gần như suốt đời trong cơ thể, không cần thay mới định kỳ. Sau khi đặt, stent sẽ áp sát vào thành mạch, dần được lớp nội mạc mạch máu bao phủ, trở thành một phần của thành động mạch.

Tuổi thọ của stent phụ thuộc nhiều vào việc sử dụng thuốc, duy trì lối sống lành mạnh của người bệnh. Thực tế, có khoảng 10% người bệnh bị tái hẹp trong stent. Nguy cơ này cao hơn ở người mắc bệnh mạn tính như đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu. Tái hẹp cũng có thể liên quan đến yếu tố kỹ thuật như stent chưa nở hết, chưa che phủ trọn vùng tổn thương hoặc bị biến dạng do mảng vôi hóa cứng. Trong một số trường hợp, phản ứng viêm và sự tăng sinh của lớp nội mạc mạch máu sau can thiệp khiến lòng mạch dày lên trở lại, làm giảm dòng máu nuôi tim.

Trước đây, y học sử dụng stent kim loại trần, tỷ lệ tái hẹp cao. Hiện, phần lớn người bệnh được sử dụng stent phủ thuốc, có khả năng giải phóng dần thuốc chống tăng sinh, giảm nguy cơ tái hẹp sau can thiệp. Một số công nghệ mới như stent tự tiêu sinh học đang được nghiên cứu và áp dụng chọn lọc ở một số bệnh viện.

Bạn cần lưu ý đặt stent không đồng nghĩa chữa khỏi hoàn toàn bệnh tim mạch. Stent chỉ có tác dụng mở rộng đoạn mạch vành bị hẹp tại thời điểm can thiệp, giúp cải thiện lưu lượng máu nuôi tim. Trong khi đó, xơ vữa động mạch dẫn tới bệnh mạch vành là một quá trình bệnh lý toàn thân, có thể tiếp tục tiến triển ở chính vị trí đặt stent hoặc ở nhánh mạch vành khác nếu không được kiểm soát tốt. Vì vậy, điều trị sau đặt stent mang tính lâu dài.

Người bệnh cần tuân thủ dùng thuốc kháng kết tập tiểu cầu theo đúng chỉ định của bác sĩ, đồng thời kiểm soát tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu. Thay đổi lối sống gồm bỏ thuốc lá, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh và vận động thể lực đều đặn. Người bệnh cần tái khám định kỳ để theo dõi hiệu quả điều trị, phát hiện sớm biến chứng.

Người bệnh nên đi khám sớm nếu đau ngực tái phát, khó thở khi gắng sức hoặc mệt mỏi bất thường. Bác sĩ đánh giá lại tình trạng mạch vành, cân nhắc điều chỉnh thuốc, nong lại mạch hoặc đặt thêm stent nếu cần thiết.

ThS.BS Ân Tuấn Đạt
Khoa Tim mạch
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội