BS.CKI Đỗ Đình Đạt, khoa Sản, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết nếu thai phụ nhiễm virus viêm gan B, tỷ lệ lây nhiễm cho thai tăng dần từ lúc mang thai cho đến khi sinh. Trong ba tháng đầu, tỷ lệ lây nhiễm là 10% và ba tháng cuối lên đến 90%. Nếu thai phụ bị viêm gan B không tuân thủ điều trị thì tỷ lệ trẻ nhiễm viêm gan B tăng cao rõ rệt so với nhóm trẻ được sinh ra từ mẹ được quản lý chăm sóc đầy đủ, khoảng 70-90% so với 10-50%.

Viêm gan B lây truyền khi tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể của người nhiễm, như máu, tinh dịch, dịch âm đạo; qua hiến máu không sàng lọc, dùng chung bơm kim tiêm hoặc vật dụng cá nhân như bàn chải đánh răng. Bệnh cũng có thể lây qua quan hệ tình dục không an toàn, bao gồm quan hệ đồng giới nam, và từ mẹ sang con khi trẻ sinh ra.

Để chủ động phòng ngừa cho thế hệ sau, bác sĩ Đạt khuyên vợ chồng nên khám tiền hôn nhân hoặc kiểm tra sức khỏe trước khi có ý định sinh con. Tuyệt đối không dùng chung kim tiêm và dụng cụ xuyên chích qua da, quan hệ tình dục an toàn, tránh dùng chung đồ cá nhân như bấm móng tay, bàn chải đánh răng, quần áo lót...

Tất cả phụ nữ mang thai cần được xét nghiệm viêm gan B và các bệnh truyền nhiễm khác ngay từ lần khám thai đầu tiên. Với những trường hợp tải lượng virus cao, bác sĩ chỉ định điều trị kháng virus dự phòng trong ba tháng cuối thai kỳ nhằm giảm lượng virus trong máu, từ đó hạn chế nguy cơ lây truyền sang con.

Theo BS.CKII Phạm Lê Mỹ Hạnh, Trưởng khoa Sơ sinh, trẻ chào đời từ người mẹ viêm gan B cần tiêm phòng vaccine sau sinh và phối hợp với tiêm kháng thể kháng HBV. Trẻ nên được kiểm tra kháng thể sau khi hoàn tất mũi vaccine cuối cùng để đảm bảo đã có miễn dịch. Trẻ sinh ra từ mẹ không nhiễm viêm gan B vẫn nên tiêm vaccine phòng viêm gan B, liều đầu tiên trong 24 giờ sau sinh. Trẻ cần hoàn thành đủ các liều tiếp theo lịch tiêm chủng để tạo miễn dịch lâu dài.

Nhờ sàng lọc thai kỳ, điều trị dự phòng và tiêm vaccine đúng thời điểm, nguy cơ lây viêm gan B từ mẹ sang con có thể kiểm soát được, khởi đầu cuộc sống khỏe mạnh, theo bác sĩ Hạnh.

Viêm gan B là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm và phổ biến tại Việt Nam. Ước tính khoảng 7,6 triệu người Việt Nam nhiễm virus viêm gan B, song đến nay chỉ hơn 1,6 triệu người chẩn đoán bệnh và khoảng 45.000 người được điều trị. Việt Nam cũng thuộc nhóm 10 quốc gia có số ca nhiễm viêm gan B và C cao nhất thế giới. Hiện có khoảng 40 triệu người Việt không có miễn dịch hoặc chưa được tiêm vaccine viêm gan B.

Viêm gan B được chia thành hai thể là cấp tính và mạn tính. Ở thể cấp tính, trong vòng 6 tháng đầu sau khi nhiễm virus, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn hoặc nôn, vàng da, vàng mắt, đau vùng thượng vị, đau cơ và khớp. Trong khi đó, viêm gan B mạn tính là tình trạng virus tồn tại trong cơ thể trên 6 tháng, đa số không gây triệu chứng rõ ràng nhưng có thể âm thầm tiến triển, dẫn đến xơ gan hoặc ung thư gan nếu không được theo dõi và điều trị kịp thời.

Tuệ Diễm