Từ cuối năm ngoái đến đầu năm nay, mùa giải thưởng vào guồng với hàng loạt lễ trao giải quan trọng như Gotham Awards, Critics' Choice, mới nhất là Quả Cầu Vàng. Trong bối cảnh đó, cuộc đua hạng mục Phim xuất sắc tại Oscar 2026 dần nóng lên với nhiều tác phẩm nổi bật.
Trailer "One Battle After Another". Video: Warner Bros. Vietnam
One Battle After Another của đạo diễn Paul Thomas Anderson hiện là cái tên sáng giá trong các dự đoán sớm cho hạng mục Phim xuất sắc. Dự án gây chú ý nhờ thắng bốn giải Quả Cầu Vàng, trong đó có Phim hay nhất thể loại hài/nhạc kịch, Đạo diễn và Kịch bản xuất sắc. Variety nhận định bộ phim bước vào mùa giải với nhiều lợi thế: uy tín của đạo diễn, sự hậu thuẫn của hãng phát hành lớn, duy trì sức nóng qua các giải tiền Oscar và được giới chuyên môn ủng hộ.
Paul Thomas Anderson là một trong những đạo diễn tiêu biểu của Hollywood đương đại, nổi tiếng với các tác phẩm Boogie Nights, Magnolia, There Will Be Blood (thắng hai trên tám đề cử Oscar 2008) và Phantom Thread (thắng một trên sáu đề cử Oscar 2018). Với bộ phim mới nhất, Anderson tiếp tục khẳng định vị thế khi đang ở giai đoạn chín muồi nhất sự nghiệp.
Tác phẩm được ví như "sử thi Mỹ đương đại", kết hợp yếu tố hài hước, hành động, đồng thời đặt ra vấn đề phân biệt chủng tộc, quyền lực mang tính hệ thống và cuộc đấu tranh chống bất công trong xã hội. Theo giới quan sát, đây là đề tài mang tính thời sự, đủ chiều sâu để thu hút cử tri Viện Hàn lâm. Nhiều cây bút gọi đây là một trong những bộ phim hay nhất năm qua, thể hiện chất lượng kỹ thuật và cách tiếp cận chủ đề.
Với kinh phí sản xuất khoảng 140 triệu USD chưa tính chi phí tiếp thị, One Battle After Another là canh bạc lớn của Warner Bros. Trước những nghi ngại về quy mô và mức độ rủi ro, hãng phim quyết định đầu tư mạnh tay và triển khai chiến dịch quảng bá. Theo Vulture, êkíp nhấn mạnh tiềm năng tranh giải Oscar thông qua sự ủng hộ của nhiều đạo diễn tên tuổi như Steven Spielberg và Martin Scorsese, nhưng tránh để bộ phim bị đóng khung như tác phẩm thuần nghệ thuật. Hoạt động tiếp thị xây dựng theo hướng định vị phim như một bom tấn hành động pha hài, có doanh thu mở màn tốt tại thị trường Bắc Mỹ.
Trên mặt trận giải thưởng tiền Oscar, One Battle After Another đang có bước tiến ổn định. Phim thắng lớn tại Critics' Choice Awards 2026, dẫn đầu danh sách đề cử Actor Awards của Nghiệp đoàn Diễn viên Màn ảnh (SAG), đồng thời tạo thiện cảm với Hiệp hội Đạo diễn Mỹ (DGA) và Hiệp hội Nhà sản xuất Mỹ (PGA) - những tổ chức có ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả Oscar.
Giới phê bình đánh giá tác phẩm đối trọng của One Battle After Another là Sinners, do Ryan Coogler chỉ đạo. Bộ phim pha trộn giữa kinh dị, hành động, những thể loại lâu nay hiếm khi được xem là phù hợp ở hạng mục Phim xuất sắc. Dự án thắng tám trong tổng 12 đề cử Critics' Choice Awards, vượt Avatar 3 giành giải Thành tựu điện ảnh phòng vé tại Quả Cầu Vàng.
Trailer "Sinners". Video: Warner Bros.
Theo Hollywood Reporter, thế mạnh của Sinners nằm ở nội dung mang tính đột phá, đổi mới công thức của thể loại kinh dị bằng cách hòa quyện yếu tố siêu nhiên với những vấn đề xã hội như phân biệt chủng tộc và sự tha hóa của con người. Thay vì chỉ dựa vào jumpscare hay hiệu ứng hình ảnh, phim xây dựng căng thẳng tâm lý qua câu chuyện về hai anh em sinh đôi trở về quê hương để mở quán rượu, từ đó đối mặt thế lực ma quỷ cổ xưa, ẩn dụ cho những nỗi ám ảnh và xung đột trong quá khứ. Cách tiếp cận này phù hợp xu hướng những năm gần đây khi Oscar cho thấy sự cởi mở đối với các tác phẩm mang tiếng nói xã hội và hình thức thể nghiệm.
Bên cạnh hai phim chiếm ưu thế trên các bảng dự đoán, Hamnet do Chloé Zhao đạo diễn cũng là tác phẩm đáng chú ý, nhất là sau khi thắng Phim chính kịch xuất sắc Quả Cầu Vàng, hôm 12/1. Nội dung khai thác bi kịch gia đình Shakespeare sau cái chết của con trai, với nhịp kể chú trọng nội tâm nhân vật.
Variety nhận định tác phẩm phù hợp gu thưởng thức nghiêng về tính chiêm nghiệm, nhân văn của một bộ phận thành viên Viện Hàn lâm. Với điểm nhấn là diễn xuất của Jessie Buckley - giúp cô giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc phim chính kịch Quả Cầu Vàng, bộ phim từng bước tích lũy sự ủng hộ của giới chuyên môn. "Chiến thắng này cho thấy các tác phẩm có tiết tấu chậm, mang hơi hướng văn học vẫn giữ được vị trí nhất định trong dòng chảy điện ảnh thế giới", trang này viết.
Bên cạnh đó, một số tác phẩm tiềm năng góp phần tạo nên diện mạo phong phú cho mùa giải. Marty Supreme - tác phẩm nói về chàng trai nuôi tham vọng đổi đời bằng kỹ năng chơi bóng bàn - có khả năng góp mặt trong cuộc đua Phim xuất sắc, song lợi thế rõ rệt hơn nằm ở hạng mục Nam chính xuất sắc với sự góp mặt của Timothée Chalamet. Frankenstein của Guillermo del Toro cũng có thể xuất hiện trong top 5 đề cử và hạng mục kỹ thuật.
Trailer "Marty Supreme", được dự đoán mang về tượng vàng Nam chính xuất sắc Oscar 2026 cho Timothée Chalamet. Video: A24
Tính đến hiện tại, đường đua Oscar 2026 phản ánh xu hướng mở rộng về phong cách, đề tài và quốc gia sản xuất, phù hợp định hướng đa dạng hóa mà Viện Hàn lâm theo đuổi trong những năm gần đây.
Oscar - giải thưởng thường niên của Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Mỹ - là sự kiện phim ảnh nổi tiếng và uy tín bậc nhất thế giới. Hoạt động bỏ phiếu đề cử diễn ra từ ngày 12 đến hết 16/1. Danh sách đề cử Oscar lần 98 sẽ công bố ngày 22/1, lễ trao giải tổ chức vào ngày 15/3 tại Nhà hát Dolby California (Mỹ), truyền hình trực tiếp trên kênh ABC tại hơn 200 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Quế Chi (theo Variety, Hollywood Reporter)