Ba quan chức Mỹ ngày 22/3 nói với Reuters rằng 2.500 lính thủy đánh bộ thuộc Đơn vị Thủy quân Lục chiến Viễn chinh (MEU) số 11 cùng tàu đổ bộ tấn công USS Boxer và các chiến hạm hộ tống sẽ tới Trung Đông, trong bối cảnh Mỹ đang cân nhắc các phương án quân sự để có thể mở lại eo biển Hormuz, vốn bị Iran gần như phong tỏa ba tuần qua.
Truyền thông Mỹ tuần trước cho biết tàu đổ bộ tấn công USS Tripoli cùng hơn 2.000 lính thuộc MEU 31 đã bắt đầu di chuyển từ Thái Bình Dương tới vùng Vịnh, dự kiến tham gia chiến dịch nhằm vào Iran. Thủy quân lục chiến, lực lượng chuyên thực hiện nhiệm vụ đổ bộ chiếm đảo, được coi là một chìa khóa quan trọng có thể giúp Tổng thống Mỹ Donald Trump có thể giành quyền kiểm soát eo biển Hormuz từ tay Iran.
Trang Axios ngày 20/3 dẫn lời 4 nguồn thạo tin cho biết chính quyền Tổng thống Trump đang cân nhắc kế hoạch chiếm đóng hoặc phong tỏa đảo Kharg, hòn đảo tập trung các đầu mối xuất khẩu dầu của Iran, được ví như "viên ngọc quý" trong lĩnh vực năng lượng của quốc gia này. Nếu kiểm soát được đảo Kharg, Mỹ sẽ nắm trong tay lá bài mặc cả quan trọng để gây sức ép buộc Iran mở cửa lại eo biển Hormuz, nơi vận chuyển 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới.
Reuters ngày 19/3 cũng dẫn lời các quan chức Mỹ giấu tên cho biết Nhà Trắng đang thảo luận về phương án đổ quân lên đảo Kharg của Iran. Nếu kế hoạch này được phê duyệt, lực lượng tác chiến chủ lực sẽ là hai đơn vị viễn chinh chủ lực của thủy quân lục chiến Mỹ đang trên đường tới Trung Đông.
Hai nhóm tác chiến đổ bộ này sẽ có tổng quân số hơn 4.000 lính thủy quân lục chiến, lực lượng có tính linh hoạt cao với khả năng thực hiện nhiều nhiệm vụ khác nhau, từ tập kích mục tiêu trên đất liền, kiểm soát trên biển cho đến đổ bộ và hỗ trợ hậu cần.
Với tốc độ di chuyển của hai tàu đổ bộ tấn công, lực lượng này có thể đến Trung Đông và sẵn sàng cho chiến dịch đổ bộ lên đảo Kharg trong vài tuần tới, dưới sự hỗ trợ của tiêm kích F-35B và trực thăng lai V-22 Osprey, Telegraph nhận định.
Xe lội nước của thủy quân lục chiến Mỹ di chuyển từ bờ biển lên tàu trong cuộc diễn tập ở căn cứ Lejeune, Bắc Carolina hôm 3/3. Ảnh: USMC
"Chúng tôi cần khoảng một tháng để làm Iran suy yếu hơn nữa bằng các cuộc tập kích, chiếm hòn đảo và đánh trúng điểm yếu của họ để lấy đó làm lá bài đàm phán", nguồn thạo tin tại Nhà Trắng nói với Axios.
Khi được hỏi liệu Mỹ có kế hoạch đổ quân lên đảo Kharg hay không, phát ngôn viên Nhà Trắng Karoline Leavitt không thừa nhận cũng không bác bỏ, mà cho biết Lầu Năm Góc có nhiệm vụ chuẩn bị để mang lại cho Tổng thống Trump nhiều lựa chọn nhất có thể. "Điều đó không có nghĩa Tổng thống đã đưa ra quyết định", bà Leavitt nói.
Ông Trump sau đó cũng úp mở về vấn đề này, trả lời rằng "có thể có, mà cũng có thể không" khi được hỏi về khả năng triển khai lực lượng tác chiến trên bộ tới Iran.
Nằm cách bờ biển Iran khoảng 24 km, đảo Kharg được gọi là "huyết mạch dầu mỏ" với Tehran do 90% lượng dầu thô xuất khẩu của nước này được xử lý ở đây.
Iran từng được cho là đã triển khai khoảng 1.000 binh sĩ, trong đó có gần 250 thành viên tinh nhuệ của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), để làm nhiệm vụ canh giữ đảo Kharg. Hòn đảo này còn được bảo vệ bởi các hệ thống tên lửa đánh chặn và hơn 10 khẩu đội pháo phòng không.
Quân đội Mỹ gần đây tập kích hơn 90 mục tiêu quân sự trên khắp đảo Kharg, trong đó có các hệ thống phòng không, hầm chứa tên lửa và một căn cứ hải quân. Không rõ Iran còn bao nhiêu lực lượng chiến đấu trên hòn đảo, dù Tổng thống Trump tuyên bố đã "xóa sổ hoàn toàn mọi mục tiêu quân sự" tại đây.
Giới quan sát nhận định các cuộc tập kích trên có thể mở đường để lực lượng Mỹ đổ bộ lên hòn đảo từ phía tây nam và kiểm soát cầu cảng, cơ sở dầu mỏ và bể chứa nhiên liệu, đồng thời tránh khu dân cư nhỏ gần đường băng ở phía đông bắc.
Cách lực lượng Mỹ có thể đổ bộ lên đảo Kharg. Đồ họa: Telegraph
Bên cạnh máy bay, thủy quân lục chiến Mỹ sẽ được triển khai từ tàu chiến lên đảo bằng Phương tiện Chiến đấu Đổ bộ (ACV), loại được trang bị pháo 30 mm cùng súng máy 12,7 mm, và tàu đổ bộ đệm khí.
Lực lượng máy bay đi cùng, trong đó có hàng chục chiếc F-35B trên chiến hạm Tripoli cùng Boxer, sẽ yểm trợ hỏa lực từ trên không. Ngoài ra, ba khu trục hạm lớp Arleigh Burke thuộc nhóm tác chiến tàu sân bay Abraham Lincoln hoạt động ở biển Arab gần đó có thể được triển khai để làm nhiệm vụ ngăn máy bay không người lái (UAV), rocket và tên lửa từ đất liền Iran tấn công lực lượng đổ bộ trên đảo.
Dù vậy, chỉ riêng việc tiếp cận hòn đảo cũng đã vô cùng nguy hiểm, do lực lượng đổ bộ sẽ phải di chuyển qua eo biển Hormuz, nơi có khả năng đã bị Iran rải thủy lôi. Điều này cũng khiến lực lượng Mỹ lọt vào tầm ngắm của tên lửa đạn đạo, diệt hạm và UAV, những vũ khí sẽ được phóng liên tục từ bờ biển vào hạm đội.
"Đây sẽ là mục tiêu béo bở đối với Iran. Nước này sẽ tung ra mọi thứ để tấn công", Phil Ingram, cựu đại tá tình báo quân đội Anh, cho hay.
Ingram nhận định Mỹ sẽ phải đối mặt với "trận chiến đẫm máu" nếu muốn tiếp cận và kiểm soát hoàn toàn hòn đảo. Ông cho rằng Washington cần chuẩn bị cho khả năng hứng chịu thiệt hại lớn trong trận chiến, trong đó số người thiệt mạng hoặc bị thương có thể chiếm tới 10-20% lực lượng đổ bộ.
Vị trí đảo Kharg. Đồ họa: CNBC
Ngay cả khi đánh bại được lực lượng phòng thủ và chiếm hòn đảo, việc duy trì lực lượng bám trụ tại đây cũng là thách thức lớn, do đảo Kharg nằm trọn trong tầm bắn của tên lửa và UAV Iran. Binh sĩ tại đây cần được tiếp tế thường xuyên và các phương tiện làm nhiệm vụ này sẽ bị nhắm mục tiêu liên tục.
Theo Matthew Savill, giám đốc về khoa học quân sự tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng Hoàng gia Anh (RUSI), Iran biết rõ "mọi thứ ở đâu" trên đảo Kharg, trong khi lực lượng Mỹ lại không có sẵn vị trí phòng thủ mà phải tìm cách ứng biến, vừa đào công sự vừa đề phòng khả năng bị đối phương tập kích.
"Bất kỳ ai có mặt ở hòn đảo đều sẽ trở thành thỏi nam châm tự nhiên hút đủ loại hỏa lực của Iran", ông cảnh báo.
Chiến sự giữa Israel - Mỹ với Iran đã bước sang tuần thứ tư mà chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, với hơn 2.000 người thiệt mạng cùng hàng loạt cơ sở hạ tầng năng lượng bị tàn phá, gây đảo lộn hoạt động cung ứng dầu khí toàn cầu. Tổng thống Trump cũng tuyên bố sẽ không sớm kết thúc chiến dịch, dù khẳng định đã đạt mọi mục tiêu đề ra ở Iran.
Phạm Giang (Theo Reuters, Telegraph, Axios)