Giải thưởng vinh danh Ôtô của năm được tổ chức đầu tháng 11/2021, thu hút hơn 40.000 lượt bình chọn từ độc giả của Báo điện tử VnExpress.

Những mẫu xe lọt vào đề cử Ôtô của năm đã được công bố, với ba mẫu xe có điểm số cao nhất ở mỗi phân khúc và có tất cả 15 phân khúc. Giải thưởng chung cuộc Ôtô của năm 2021 sẽ được lựa chọn từ 15 cái tên thắng giải ở từng phân khúc.

Ban giám khảo lựa chọn mẫu xe đạt giải với cấu trúc: 60% số điểm đến từ Hội đồng chuyên môn và 40% số điểm đến từ độc giả nhiều kinh nghiệm của VnExpress. Hội đồng chuyên môn do Ban tổ chức lựa chọn, là các nhà báo chuyên ngành, các chuyên gia đánh giá xe, chuyên gia kỹ thuật, mua bán, sản phẩm. Trong khi đó, độc giả nhiều kinh nghiệm là những người sử dụng xe nhiều năm và hoàn thành bảng câu hỏi chuyên môn do Ban tổ chức đưa ra.

Ngoài hệ thống giải thưởng chính, Car Awards 2021 còn các giải phụ như xe có khả năng vận hành ấn tượng nhất, xe có thiết kế ấn tượng nhất, hãng có hệ thống dịch vụ tốt nhất... do Ban tổ chức, Hội đồng chuyên môn và độc giả bình chọn.

Mẫu xe được chọn phải đảm bảo các tiêu chí đáp ứng nhu cầu hiện tại của khách hàng Việt Nam, đồng thời cập nhật xu hướng của ngành ôtô thế giới, có khả năng dự báo và gợi mở nhu cầu cho người tiêu dùng trong tương lai gần.

Trước sự kiện, toàn bộ người tham dự được Ban tổ chức kiểm tra y tế, tiến hành xét nghiệm âm tính với Covid-19. Người tham dự sẽ sử dụng smartphone của BKAV để check-in, quét mã QR trước khi vào sự kiện.

Lễ trao giải Ôtô của năm 2021 có sự tham gia của nhiều lãnh đạo trong ngành công nghiệp ôtô Việt Nam: ông Nguyễn Anh Tú - Tổng giám đốc Hyundai Thành Công, ông Nguyễn Minh Sơn - Tổng giám đốc công ty sản xuất Hyundai Thành Công, ông Hoàng Chí Trung - Tổng giám đốc VinFast Trading Việt Nam, bà Đỗ Thu Hoàng - Phó Tổng giám đốc thứ nhất Honda Việt Nam, ông Ruchk Shah - Phó Tổng giám đốc Ford Việt Nam, bà Lưu Bảo Hương - Tổng giám đốc điều hành Volvo Car Việt Nam, và nhiều đại diện cấp cao của các hãng xe đang hoạt động tại Việt Nam.

Mở đầu cho Car Awards 2021, bà Bùi Thanh Vân - Thư ký tòa soạn Báo điện tử VnExpress, Trưởng Ban tổ chức lễ trao giải cho biết, trong năm qua, VnExpress đã tổ chức một loạt các sự kiện bên lề như tọa đàm, bình chọn, những loạt bài viết cung cấp thông tin về thị trường ôtô trong và ngoài nước.

Lễ trao giải Car Awards 2021 ngày hôm nay là sự kiện tổng kết cho chuỗi các hoạt động này.

"Chúng tôi định hướng đây là một sự kiện bình chọn ôtô chuyên nghiệp. Những chiếc xe được đánh giá bởi chuyên gia uy tín và người dùng lâu năm. Qua đó, Car Awards muốn mang đến những định hướng về xe cho độc giả VnExpress và thị trường nói chung. Bên cạnh đó là sự vinh danh cho các hãng xe có đóng góp lớn tại Việt Nam", bà Bùi Thanh Vân nhấn mạnh.

Trong khuôn khổ chương trình, Ông Nguyễn Minh Sơn, Tổng Giám đốc Công ty sản xuất Ôtô Hyundai Thành Công tham gia phần thảo luận, với phần phát biểu về chủ đề "Ngành công nghiệp ôtô Việt Nam - Nhiều tiềm năng, lắm thách thức".

"Ban đầu chúng tôi chỉ được cho phép sản xuất một mẫu xe. Nhưng đến 2014, Huyndai đã đồng ý chuyển giao sản xuất nhiều dòng xe mới hơn", ông Sơn nói. Hiện nay, Thành Công đang có kế hoạch xây dựng nhà máy thứ hai, công suất đến 100.000 chiếc mỗi năm.

Ông Sơn cho biết, tập đoàn này khởi đầu năm 1999, đến 2007 đã xây dựng được nhà máy lắp ráp ôtô tại Ninh Bình. Trải qua quá trình đám phán, năm 2009 đơn vị chính thức bắt tay với Huyndai Hàn Quốc sản xuất thêm nhiều mẫu xe.

Vị đại diện của Tập đoàn Thành Công nhấn mạnh, các chính sách của Chính phủ đóng góp phần quan trọng trong việc thúc đẩy sản xuất và phát triển của ngành. "Bản thân các đơn vị đã chủ động để đào tạo đội ngũ, chất lượng cao để làm chủ công nghệ và liên kết với trường đại học để có định hướng đào tạo rõ ràng", ông Sơn nói.

Tuy nhiên, các đơn vị trong lĩnh vực công nghiệp phụ trợ vẫn đang gặp nhiều vướng mắc và nhiều bài toán kinh tế cần giải quyết, cần có hỗ trợ từ Chính phủ.

"Chính sách giảm 50% lệ phí trước bạ vừa qua đã tạo sức bật cho thị trường, duy trì đà tăng trưởng sản xuất. Doanh nghiệp nội địa hoá cũng cần các chính sách để thức đẩy đầu tư vào sản xuất để không những cung cấp trong nước mà còn tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu", ông Sơn cho biết.

Theo bà Bình, so với các nước trong khu vực như Thái Lan hay Indonesia, thị trường xe hơi của Việt Nam vẫn còn khiêm tốn. "Tuy vậy trong dịch bệnh, Việt Nam vẫn có nhiều điểm nhấn trong sản xuất xe hơi. Các chính sách từ cơ quan chức năng như giảm lệ phí trước bạ là nỗ lực không nhỏ, nhằm thúc đẩy thị trường", Tiến Sĩ Trương Thị Chí Bình nói tại Car Awards.

Chia sẻ về câu chuyện "Thực trạng ngành công nghiệp hỗ trợ ôtô Việt Nam", Tiến sĩ Trương Thị Chí Bình - Phó Chủ tịch, Tổng thư ký Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam tập trung vào các con số để thấy được tầm vóc ngành này tại Việt Nam.

Ngoài ra, trong lĩnh vực sản xuất ôtô, có chứng chỉ rất quan trọng là IATF 16949 - tiêu chuẩn quốc tế cho Hệ thống quản lý chất lượng ôtô. Trong khi các nước khác có đến hàng trăm, hàng nghìn công ty sở hữu IATF thì đến hôm nay, Việt Nam mới có 21 công ty sở hữu loại chứng chỉ này. Đó là một hạn chế và bà Bình hy vọng thời gian tới, sẽ có thêm những đóng góp từ ngành công nghiệp hỗ trợ.

Để bàn thảo sâu hơn về ngành công nghiệp ôtô tại Việt Nam, sự kiện bước vào phiên thảo luận với phần trao đổi giữa các diễn giả đến từ cơ quan Chính phủ chuyên trách, cũng như các công ty sản xuất ôtô tại Việt Nam.

"Những năm gần đây tại Việt Nam, ngành này mới phát triển tương đối mạnh mẽ, đóng góp cho đất nước với hàng tỷ USD doanh thu, tạo việc làm cho người lao động và phát triển nhân công có trình độ, từ đó tạo điều kiện cho sự phát triển của ngành công nghiệp Việt Nam trong tương lai", Phó cục trưởng Công nghiệp, Bộ Công thương nói tại Car Awards.

Nhấn mạnh tầm quan trọng của ngành công nghiệp ôtô với sự phát triển của đất nước, ông Phạm Tuấn Anh Phó Cục trưởng, Cục Công nghiệp, Bộ Công Thương cho biết, công nghệ ôtô phát triển sẽ kéo theo thu hút đầu tư, nguồn lao động chất lượng cao. Tại Nhật Bản, ngành công nghiệp này đang đóng góp 20% tổng giá trị xuất khẩu. Tại Indonesia, công nghiệp ôtô cũng đang đóng góp 10% cho tổng GDP.

Bà Trương Thị Chí Bình cho biết, đóng góp của doanh nghiệp phụ trợ cho ngành ôtô rất ít, đặc biệt là các doanh nghiệp nội địa tại Việt Nam. Hiện chỉ có khoảng 20 đến 30 công ty có thể cung cấp linh kiện để lắp được vào xe ôtô.

"Cũng phải nói rằng nguyên nhân là do sản lượng của thị trường ôtô chưa hấp dẫn, hiện nay các công ty này mới chỉ tập trung đầu tư cung cấp các kinh kiện cho xe máy", bà Bình nói.

"Chúng tôi đang hợp tác với 46 nhà cung ứng, trong đó có 6 cái tên là thuần Việt. Sắp tới, chúng tôi sẽ hỗ trợ thêm 2 nhà cung ứng khác trong vài năm tới để tăng thị phần của các công ty Việt Nam", ông Trung Hiếu nói.

Được người điều phối đặt câu hỏi "Mạng lưới cung ứng ở các công ty mẹ có ảnh hưởng đến việc sử dụng linh kiện từ các công ty Việt Nam hay không?", ông Nguyễn Trung Hiếu - Ban hoạch định chiến lược công ty Toyota Việt Nam cho biết đây là vấn đề mà hãng đang nỗ lực cải thiện.

Ông này nhấn mạnh rằng, mặc dù có sự hỗ trợ lớn từ công ty mẹ, nhưng Toyota luôn tìm cách để nâng tiêu chuẩn của nhà cung ứng thuần Việt chạm đến tiêu chuẩn thế giới.

Ông Nguyễn Minh Sơn, Tổng Giám đốc Công ty sản xuất Ôtô Hyundai Thành Công cho biết Huyndai sẵn sàng chia sẻ và hợp tác với các công ty cung ứng, đáp ứng yêu cầu chung của công ty mẹ. Đây là vấn đề nội tại của doanh nghiệp phụ trợ trong nước, cần nỗ lực bắt kịp với tiêu chuẩn của hãng.

"Chúng ta có thể bằng nhiều cách như hợp tác, mua công nghệ để trở thành đối tác của các hãng", ông Minh Sơn nói.

"Để chủ động nguồn cung linh kiện trong tương lai, bản chất là phải tăng cường số lượng nhà cung ứng, năng lực nghiên cứu, quản trị, môi trường... Nhưng không nên đợi doanh nghiệp trong nước tự cố gắng mà cần sự chung tay của các cơ quan ban ngành, hãng xe. Như Toyota đã thành lập một ban chuyên môn để hỗ trợ nhà cung ứng", ông Trung Hiếu dẫn ví dụ.

"Hiện nay, đối với xe điện, mức nội địa hoá của VinFast là 60% và sẽ nâng lên trong thời gian tới. Chúng tôi đã mở nhà máy pin tại Hà Tĩnh để tăng tỷ lệ nội địa hoá", ông Trung nói.

Về vấn đề chủ động nguồn linh kiện, ông Hoàng Chí Trung, Tổng Giám đốc VinFast Trading Việt Nam cho biết, hãng này đã có nhiều giải pháp như: Trực tiếp ký hợp đồng với các nhà cung cấp linh kiện hàng đầu trên thế giới; Tiếp tục tìm các đối tác mới để đa dạng nguồn cung; Với các đối tác quan trọng cung cấp linh kiện hiếm, đơn vị có sự chăm sóc đặc biệt, thông báo trước nhu cầu để đối tác có thể chủ động kế hoạch sản xuất...

Lý giải cho vấn đề tại sao ngành công nghiệp phụ trợ ôtô của Việt Nam chưa phát triển mạnh, bà Trương Chí Bình nhận định, làm công nghiệp chế tạo rất khó. Tất cả các ngành đã đạt tiêu chuẩn có thể bán cho các công ty sản xuất ôtô tại Việt Nam rất ít, chỉ 300 đến 400 công ty. Ngoài ra, ngành này cũng không hấp dẫn, lãi không bằng các ngành khác.

"Công nghiệp ôtô vốn đã rất khó, vì vào được chuỗi ôtô khó hơn rất nhiều so với vào được chuỗi xe máy. Ngoài ra, sản lượng không nhiều, động lực ít, một dây chuyển sản xuất chỉ cần 2.000 linh kiện một năm, điều này chưa thể tạo sự thu hút với các công ty nội địa", bà Bình nói tại Car Awards. "Về xuất khẩu, theo tôi phải làm nội địa trước thì mới xuất khẩu được. Công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam là yếu, nhưng nếu sản lượng tăng, nhu cầu tăng thì câu chuyện sẽ khác".

Dưới góc độ doanh nghiệp, đại diện của VinFast Trading, Toyota hay Hyundai Thành Công đều đánh giá cao sự đồng hành và những chính sách kịp thời của cơ quan ban ngành.

Ông Phạm Tuấn Anh - Phó Cục trưởng, Cục Công nghiệp, Bộ Công Thương cũng đồng ý rằng trong bối cảnh khó khăn chung về hạ tầng cũng như những quy định, Việt Nam vẫn nỗ lực thúc đẩy sự phát triển của ngành sản xuất ôtô.

Theo ông, Việt Nam gặp nhiều rào cản nên không thể áp dụng các chính sách phát triển xe hơi như Thái Lan hay Indonesia. Nhưng ở một góc độ khác, các công ty đang có những con đường mới để đưa các sản phẩm nội địa ra nước ngoài.

Đi tìm câu trả lời cho vấn đề, nên tăng sản lượng trước để tạo động lực cho công nghiệp phụ trợ, hay phát triển công nghệ để đáp ứng nhu cầu, ông Nguyễn Minh Sơn, Tổng Giám đốc Công ty sản xuất Ôtô Hyundai Thành Công cho biết, công ty này kỳ vọng các nhà cung ứng phải đạt được các yếu tố về an toàn và môi trường, thoả mãn các tiêu chuẩn tiêu biểu, sau đó mới đến các câu chuyện về giá và tiến độ giao hàng.

"Nếu gặp được nhà cung ứng phù hợp, đáp ứng được các yêu cầu trên, chúng tôi sẵn sàng giải đáp thắc mắc và nỗ lực để có thể bắt tay hợp tác", ông Sơn nhấn mạnh.

Từ góc độ nhà hoạch định chiến lược, bà Chí Bình cho biết, Việt Nam đã 5 năm nay theo đuổi câu chuyện này, gần đây tình hình có nhiều thay đổi vì chính phủ hỗ trợ nhiều hơn, doanh nghiệp đã tạo điều kiện tiếp cận với nguồn vốn vay.

"Tuy nhiên, các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ vẫn còn rất bé, hy vọng sẽ có vài công ty cung cấp linh kiện lớn mang tầm vóc tương tự Denso nhưng có "quốc tịch" Việt Nam, để có thể cùng ngồi với các ông lớn. Nếu có một đơn vị như vậy, các bên có thể đồng lòng để hiểu nhu cầu, đáp ứng được sự kỳ vọng của thị trường, cùng Vinfast, Huyndai vươn ra thế giới", bà Bình nói trong toạ đàm tại Car Awards 2021.

Câu chuyện về xe VinFast thời gian qua nhận nhiều sự quan tâm từ người tiêu dùng trong nước. Trả lời câu hỏi về chất lượng xe giữa các thị trường, ông Hoàng Chí Trung - Tổng Giám đốc VinFast Trading Việt Nam nhấn mạnh rằng xe hãng này dù bán ở Việt Nam hay Mỹ cũng có cùng một tiêu chuẩn chất lượng như nhau.

"Chúng tôi chỉ phát triển những tính năng nhỏ để phù hợp với điều kiện thời tiết, địa hình riêng. Ví dụ xe bán tại các nước châu Âu sẽ sử dụng lốp 4 mùa chống trơn trượt khi đi trên tuyết", ông Chí Trung nói.

Ở phần cuối của phiên thảo luận, quản trị viên của một diễn đàn ôtô lớn đặt câu hỏi chung cho các khách mời về quan điểm: Có nên giữ thuế tiêu thụ đặc biệt với ôtô hay không?

- Bà Chí Bình: Đây là câu hỏi chung của người tiêu dùng. Khi chúng ta không muốn đi xe máy nữa thì phải đi ôtô. Vậy, ở góc độ doanh nghiệp, chúng tôi rất mong là thuế về 0.

- Ông Tuấn Anh: Các cơ quan ban ngành cũng đang thu thập những phản hồi từ các doanh nghiệp cũng như ngành liên quan để có một phương án phù hợp.

- Ông Nguyễn Trung Hiếu - Ban hoạch định chiến lược công ty Toyota Việt Nam cũng ủng hộ việc thay đổi thuế tiêu thụ đặc biệt.

Tuy nhiên theo ông Trung Hiếu, đứng dưới góc độ quản lý Nhà nước, đây không phải là câu chuyện dễ dàng, nhất là cân đối ngân sách. Điều cần làm là phải có một lộ trình rõ ràng, phù hợp với sự phát triển chung của thị trường xe ôtô Việt Nam.

Sau phiên toạ đàm của các diễn giả, chương trình tạm nghỉ tea-break 15 phút trước khi Ban tổ chức công bố các mẫu xe đạt giải thưởng Ôtô của năm 2021.

Trước khi bước vào phần công bố các mẫu xe chiến thắng, ông Phạm Đức Huy, Phó Ban tổ chức Car Awards 2021 cho biết, đây là sự kiện VnExpress dày công tổ chức. "Chúng tôi muốn mang đến những thông tin hữu ích cho người dùng, phân tích về thiết kế, giá, khả năng vận hành... Từ đó các bạn, chính những người mua xe sẽ tìm được mẫu xe phù hợp nhất với bản thân mình", ông Huy chia sẻ.

"Chúng tôi hàng ngày nhận được từ vài chục cho đến hàng trăm lượt bình chọn xe. Điều đó cho thấy sự quan tâm của người Việt đến ôtô rất lớn. Tôi tin rằng những chiếc xe thắng giải hôm nay sẽ không làm các bạn thất vọng", ông Huy nhấn mạnh.

Car Awards 2021 có hạng mục giải thưởng đa dạng, được đánh giá với thang điểm 60% từ các chuyên gia uy tín trong ngành và 40% từ người dùng lâu năm.

VinFast Fadil là ôtô của năm theo phân khúc xe nhỏ cỡ A. Mẫu xe này đã vượt qua Kia Morning và Huyndai i10 để được vinh danh tại hạng mục Ôtô của năm tại lễ trao giải Car Awards 2021 với số điểm là 78,77 điểm. Đây là mẫu xe có động cơ mạnh nhất phân khúc và doanh số dẫn đầu phân khúc trong hai năm liên tiếp 2020, 2021.

Honda City trở thành Ôtô của năm tại phân khúc xe gầm thấp cỡ B, đã chiến thắng giải thưởng với số điểm là 74,32. Đây là định nghĩa của một mẫu xe Nhật lái hay, rộng rãi, mang dáng dấp của những mẫu xe đàn anh Civic hay Accord.

Toyota Corolla Cross đã chiến thắng hạng mục Xe gầm cao cỡ nhỏ với số điểm là 80,11. Chiếc xe mang tới một cái nhìn mới về thương hiệu Toyota ở Việt Nam với lợi thế đầy công nghệ an toàn và tiện nghi.

Mazda3 đã trải qua hàng loạt đối thủ nặng ký để trở thành Ôtô của năm theo phân khúc Xe Sedan cỡ C với số điểm là 74.85. Đây làmẫu xe đầu tiên của hãng xe Nhật hướng đến hình ảnh cao cấp trong định vị sản phẩm, với cách tạo hình ngày càng sắc sảo và hiện đại.

Honda CR-V là Ôtô của năm theo phân khúc Xe Crossover cỡ C với số điểm là 76,68. Chiếc xe có lợi thế 7 chỗ, sở hữu nhiều công nghệ an toàn, hướng đến nhóm khách hàng gia đình nhưng không quên sự thú vị dành cho người cầm lái.

Danh sách những mẫu xe chiến thắng ở các phân khúc:

- Sedan cỡ D-E: VinFast Lux A2.0 với số điểm 82.22. Mẫu xe này cũng xuất sắc dành danh hiệuHãng xe có dịch vụ tốt nhất do độc giả bình chọn.Danh sách những mẫu xe chiến thắng ở các phân khúc:

- SUV/Crossover cỡ D-E: Hyundai Santa Fe với số điểm 81.58

- MPV Phổ thông: Mitsubishi Xpander với số điểm73.67

- Bán tải phổ thông: Ford Ranger với số điểm 85.71.

Ở phân khúc xe hạng sang, BMW Series 3 đã chiến thắng giải thưởng Ôtô của năm Phân khúc xe sang cỡ nhỏ gầm thấp với số điểm là 80,55. Đây là mẫu xe có cá tính thể thao nhất phân khúc, hướng đến khách hàng muốn ưu tiên trải nghiệm lái và không gian thoải mái.

Porsche Macan là Ôtô của năm theo phân khúc Xe sang cỡ nhỏ gầm cao. Vượt qua nhiều đối thủ nặng ký, mẫu xe đã chiến thắng giải thưởng với số điểm là 83,82.

Volvo S90 chiến thắng giải thưởng Ôtô của năm phân khúc Xe sang cỡ trung gầm thấp với số điểm 82,71. Đây là mẫu sedan Thuỵ Điển cho cảm giác lái nhẹ nhàng, vận hành thoải mái và thiết kế tinh tế.

Volvo XC90 là Ôtô của năng theo phân khúc Xe sang cỡ trung gầm cao với số điểm 86,21. Đây là mẫu xe hướng đến trải nghiệm cao cấp, tiện nghi với nội thất đặc trưng phong cách Scandinavian. Hai mẫu xe chủ lực của Volvo tại Việt Nam đều giành được giải thưởng tại Car Awards 2021.

Mercedes GLS chiến thắng hạng mục Ôtô của năm theo phân khúc Xe sang cỡ lớn gầm cao với số điểm là 85.64.Mercedes S-Class chiến thắng hạng mục Ôtô của năm theo phân khúc Xe sang cỡ lớn gầm thấp với số điểm là 86.75.

Cuối chương trình, Ban tổ chức công bố Hyundai Santa Fe là mẫu xe nhận được bình chọn và đánh giá cao nhất, đạt giải Ôtô của năm 2021, do độc giả và ban giám khảo Car Awards bình chọn. Doanh số bán cả năm của Santa Fe đứng đầu phân khúc SUV hạng D tại Việt Nam. Tính lũy kế 11 tháng đầu năm, nhà phân phối TC Motor bán ra 10.082 chiếc.

Phạm An, Thành Dương, Quang Anh