Đại biểu Quốc hội băn khoăn chuyện thu ngân sách vượt

Dư âm của Vinashin trong 2 buổi thảo luận về tình hình kinh tế xã hội trước đó vẫn còn không nhỏ trong phiên trao đổi về tình hình thực hiện dự toán và phân bổ ngân sách nhà nước sáng nay.
> 'Phát hiện sai phạm tại Vinashin thì việc đã rồi'

Là người đầu tiên phát biểu, đại biểu Nguyễn Minh Thuyết đặt câu hỏi về tỷ lệ nợ công của Việt Nam. Theo công bố của Chính phủ là 56,7% nhưng ông Thuyết dẫn số liệu của một chuyên gia kinh tế (không nêu tên) thì căn cứ vào tiêu chuẩn quốc tế, nợ công của Việt Nam không dưới 70%.

Tuy nhiên, đại biểu này đưa câu chuyện trở lại với chủ đề nóng – Vinashin, khi đặt vấn đề về cơ cấu nợ công tốt hay xấu. Những khoản nợ của Vinashin mà phần nhiều đã được đầu tư vào những dự án kém hiệu quả sẽ làm cho khoản nợ nước ngoài được Chính phủ bảo lãnh là những khoản nợ công xấu. Bên cạnh đó, ông Thuyết cũng khơi lại vấn đề bô xít Tây Nguyên khi đưa ra đề xuất: “Nếu như dự án bô xít Tây Nguyên mà tính toán lại thấy không hiệu quả về kinh tế thì không nên làm ảnh hưởng đến mức an toàn của nợ công”.

Đại biểu Đặng Như Lợi đặt vấn đề vì sao dự toán tăng trưởng GDP thì sát còn ngân sách thì không. Ảnh: Quốc hội

Mở đầu bằng việc nêu ý kiến xung quanh con số vượt thu ngân sách 2010 dự kiến là 58.600 tỷ đồng nhưng đại biểu Lê Xuân Thành cũng đưa câu chuyện trở lại với Vinashin. Ông Thành cho biết, sau khi có khủng hoảng tại Vinashin thì tập đoàn này vẫn đóng góp rất lớn trong tỷ trọng GDP của thành phố cảng.

Nếu trước đó, tỷ lệ đóng góp của Vinashin cho Hải Phòng lên tới 15% thì hiện giờ chỉ giảm khoảng 3%. “Hoạt động của tập đoàn này có tới 60% tập trung ở Hải Phòng nên chúng tôi hiểu khá rõ. Khủng hoảng tại Vinashin có ảnh hưởng nhưng không đến mức như nhiều người nói”, ông Thành khẳng định.

Về vấn đề nợ tại tập đoàn này, đại biểu của Hải Phòng cho rằng, vốn chủ sở hữu lớn hơn vốn vay và tiền cho Vinashin vay vẫn còn chứ không phải bị thất thoát.

Một đại biểu của Hà Nội – Nguyễn Ngọc Đào, cũng góp thêm ý kiến về vấn đề Vinashin. Ông Đào nói rằng những thắc mắc của các đại biểu liên quan đến khoản nợ 86.000 tỷ đồng tại Vinashin có liên đến vấn đề tính minh bạch và hành lang pháp lý trong việc quản lý, sử dụng vốn tại các tập đoàn. Đại biểu này tỏ vẻ không đồng tình với những ý kiến phát biểu gay gắt trước đó khi nói rằng: “Những người nói mạnh đã đến thăm Vinashin chưa, đã gặp ông Bình chưa (ông Phạm Thanh Bình – Chủ tịch Hội đồng quản trị Vinashin)?”.

Là người điều khiển phiên thảo luận, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Kiên lưu ý các đại biểu nên phát biểu tập trung vào chủ đề chính là vấn đề ngân sách và yêu cầu nói ngắn. Ông Kiên cũng lưu ý, Quốc hội đã dành 2 ngày để thảo luận về tình hình kinh tế xã hội. Nếu đại biểu nào còn ý kiến về chủ đề đã thảo luận trước đó thì nên gửi ý kiến cho đoàn thư ký.

Trở lại với vấn đề chính trong buổi thảo luận, nhiều ý kiến góp ý của đại biểu tập trung vào khoản thu ngân sách dự kiến vượt tới 58.600 tỷ đồng của năm 2010. Đại biểu Lê Xuân Thành (Hải Phòng) đề nghị làm rõ nguyên nhân dẫn tới việc tăng thu. “Nếu nguồn tăng bắt nguồn chủ yếu do nhập khẩu tăng mạnh thì đây là vấn đề cần lưu ý kỹ”, ông Thành nói.

Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Bá Thuyên (Lâm Đồng) thì cho rằng, lý do dẫn tới thu ngân sách vượt kế hoạch quá lớn là đặt kế hoạch thấp để khi thực hiện là vượt cao nhằm báo cáo thành tích.

Đưa ra so sánh giữa việc hoàn thành thu ngân sách và tăng trưởng GDP, đại biểu Đặng Như Lợi đặt vấn đề, vì sao lập kế hoạch cho tăng trưởng GDP thì rất sát, còn thu thu ngân sách thì không. Trong khi đó, thu ngân sách là một cấu thành quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Đại biểu này có một “đề xuất” thú vị: “Đọc các số liệu 10 năm gần đây về thu chi ngân sách, năm nào thu và chi đều vượt rất lớn trong khi vượt tăng trưởng kinh tế thì rất khó khăn. Nếu như vậy thì nên có 'phần thưởng' cho xứng đáng với thành tích vượt thu chi ngân sách. Và để sau đây việc lập dự toán chính xác hơn chứ thế này thì không ổn”.

Trả lời thắc mắc của các đại biểu cuối phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh cũng thừa nhận việc dự báo về thu ngân sách chưa sát. Tuy nhiên, trong 3 nguồn thu tăng lên thì nguồn thu nội địa tăng khoảng 8,6% so với kế hoạch là nằm trong phạm vi 10% cho phép. “Đây là một nỗ lực lớn của các cấp chính quyền địa phương”, ông Ninh khẳng định.

Đối với nguồn thu từ xuất nhập khẩu, do kim ngạch xuất nhập khẩu tăng so với kế hoạch cộng thêm việc tăng thuế nhập khẩu để kiểm soát nhập siêu nên nguồn thu cũng tăng cao hơn.

Với thời gian được phát biểu chỉ được 10 phút, ông Ninh cho biết là không thể giải đáp được tất cả các thắc mắc được các đại biểu nêu ra trong phiên thảo luận.

Hoàng Ly