Khi đến Singapore, một trong những trải nghiệm được du khách yêu thích nhất chính là khám phá ẩm thực đường phố trong các hawker center.
Không giống nhiều quốc gia khác, đồ ăn được bày bán dọc vỉa hè hoặc phố đi bộ, các quầy hàng rong tại Singapore được chính phủ gom lại vào các trung tâm được gọi là hawker. Phân bố khắp hòn đảo, những hawker lâu đời này đóng vai trò quan trọng như một không gian gắn kết cộng đồng.
Du khách, người dân ngồi ăn tại một hawker center ở Singapore. Ảnh: City lane
Nhóm Quản lý Trung tâm Hawker (Hawker Centres Group - HCG) thuộc Cơ quan Môi trường Quốc gia Singapore (NEA) giữ vai trò chủ đạo trong việc quản lý và nâng cấp các trung tâm hawker, đảm bảo người dân có thể thưởng thức những bữa ăn giá phải chăng trong môi trường sạch sẽ, vệ sinh. HCG cũng xem xét và triển khai các chính sách liên quan đến hoạt động hawker, mang lại lợi ích cho cả người bán lẫn cộng đồng.
NEA hiện quản lý 123 khu chợ và trung tâm hawker, đồng thời giám sát các vấn đề về cho thuê mặt bằng và các tiêu chuẩn y tế công cộng tại những địa điểm này.
Một quầy hàng hoạt động tại đây đều phải được Cơ quan Thực phẩm Singapore (SFA) cấp phép. Tất cả những người trực tiếp xử lý, chế biến, chuẩn bị hoặc phục vụ thực phẩm trong các cơ sở kinh doanh thực phẩm, đồ uống trong hàng quán, nhà máy chế biến - sản xuất (food handler) đều phải tham gia khóa học về An toàn Thực phẩm (FSC) và phải đạt được cũng như duy trì chứng chỉ Kỹ năng Lao động (WSQ) cấp độ 1. SFA, phối hợp với SkillsFuture Singapore (SSG), thống nhất chương trình đào tạo và phương thức đánh giá cho khóa học này. SSG là chương trình của chính phủ Singapore, cung cấp cho người dân cơ hội phát triển hết khả năng của họ, như học nghề.
Thời hạn cho chứng nhận WSQ cấp độ 1 tối đa 5 năm, sau đó phải tham gia các khóa học đào tạo lại nếu muốn tiếp tục làm việc trong lĩnh vực phục vụ ẩm thực. Lần đào thứ hai là trong vòng 5 năm kể từ ngày đầu tiên được cấp chứng nhận WSQ. Lần đào tạo thứ ba và các lần tiếp theo là trong vòng 10 năm kể từ ngày hoàn thành khoá đào tạo lần hai.
Các hawker center được coi như nét văn hóa ẩm thực mang tính biểu tượng tại Singapore. Ảnh: SCMP
Những người có chứng chỉ hết hạn, nếu không tham gia đào tạo lại, sẽ không được phép tham gia vào quá trình đứng bếp, xử lý thực phẩm.
Ông Masagos Zulkifli vào tháng 3/2020, khi còn là Bộ trưởng Môi trường và Tài nguyên nước (nay là Bộ Phát triển Bền vững và Môi trường), từng trả lời bằng văn bản về câu hỏi chất vấn của Quốc hội liên quan đến hướng dẫn vệ sinh dành cho những người bán hàng rong tại các hawker.
Theo đó, những người bán hàng rong tại các hawker đều được SFA cấp phép và phải tuân thủ các điều kiện, quy định như bảo trì, vệ sinh quầy hàng thường xuyên; có cơ sở hạ tầng phù hợp để chuẩn bị, xử lý, bán thực phẩm một cách an toàn. Người bán hàng và người phụ giúp của họ, những người xử lý thực phẩm cũng đều phải tham gia Khóa học Vệ sinh Thực phẩm Cơ bản.
Cơ quan Môi trường Quốc gia (NEA) cũng khuyến khích áp dụng các biện pháp tốt nhất trong việc vệ sinh các trung tâm ăn uống, như sử dụng hai khăn riêng biệt để lau bàn, cũng như khử trùng và ngâm khăn lau trong thuốc tẩy gia dụng với nồng độ chính xác theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
Sau dịch SARS năm 2003, NEA đã triển khai chương trình "vệ sinh mùa xuân" hàng quý cho tất cả các trung tâm ăn uống, trong đó người bán hàng rong được yêu cầu dọn dẹp quầy hàng của mình và trung tâm sẽ đóng cửa để vệ sinh kỹ lưỡng. Các hoạt động vệ sinh gồm dùng máy phun nước áp lực cao để làm sạch và vệ sinh các bề mặt khó tiếp cận tại cửa hàng.
Quầy bán thức ăn đường phố ở Singapore được kiểm tra vệ sinh ra sao?
Các quầy bán thức ăn tại các hawker centre được NEA kiểm tra thường xuyên nhằm bảo đảm tuân thủ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về vệ sinh và an toàn thực phẩm. Hoạt động kiểm tra được tiến hành định kỳ và đột xuất, tập trung phát hiện những rủi ro có thể ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng.
Trong quá trình kiểm tra, các thanh tra NEA đánh giá nhiều khía cạnh khác nhau của quầy bán thức ăn, từ độ sạch sẽ của khu vực chuẩn bị và nấu nướng, cách bảo quản và xử lý nguyên liệu, vệ sinh cá nhân của người chế biến thực phẩm, tình trạng bảo trì tổng thể của quầy hàng.
Các thanh tra sử dụng một danh sách tiêu chí cụ thể để đánh giá, bao gồm:
Vệ sinh chung của quầy hàng: kiểm tra xem khu vực nấu nướng, không gian lưu trữ, cũng như các dụng cụ và thiết bị chế biến thực phẩm có xuất hiện bụi bẩn, cặn bám hay dấu hiệu của côn trùng gây hại hay không.
Xử lý chất thải: mỗi quầy bán thức ăn phải có khu vực riêng để xử lý rác thải. Các cán bộ sẽ kiểm tra xem khu vực này có được giữ sạch sẽ và không bị tồn đọng rác hay vật liệu thải.
Vệ sinh các bề mặt tiếp xúc với thực phẩm: những bề mặt tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm phải được làm sạch thường xuyên và khử trùng đúng quy định nhằm hạn chế nguy cơ nhiễm khuẩn.
Thực hành vệ sinh của người chế biến thực phẩm: thanh tra viên quan sát trực tiếp việc tuân thủ quy định vệ sinh của người bán hàng, như mặc tạp dề sạch, rửa tay thường xuyên, sử dụng găng tay khi chế biến thực phẩm và giữ gìn vệ sinh cá nhân.
Kiểm soát nhiệt độ: kiểm soát nhiệt độ là yếu tố quan trọng để ngăn vi khuẩn phát triển. Thực phẩm lạnh phải được bảo quản ở 4 độ C trở xuống, trong khi thực phẩm nóng cần được giữ ở 60 độ C trở lên.
Ghi nhãn và bảo quản nguyên liệu: các quầy hàng phải ghi nhãn đầy đủ nguyên liệu sử dụng trong món ăn nhằm tránh lây nhiễm chéo. Thanh tra viên cũng kiểm tra điều kiện bảo quản để đảm bảo nguyên liệu luôn tươi và an toàn.
Kiểm soát dịch hại: các dấu hiệu của ruồi, gián hoặc côn trùng gây hại sẽ được kiểm tra kỹ lưỡng. Quầy hàng phải áp dụng các biện pháp kiểm soát dịch hại hiệu quả.
Nếu phát hiện vi phạm nghiêm trọng về vệ sinh hoặc an toàn thực phẩm, NEA có thể đình chỉ giấy phép hoạt động của quầy hàng cho đến khi chủ quầy khắc phục các vấn đề. Những trường hợp tái phạm nhiều lần có thể bị phạt tiền hoặc bị thu hồi giấy phép kinh doanh.
Ngoài ra, NEA cũng tiến hành các đợt kiểm tra giám sát thường xuyên để đảm bảo các quầy bán thức ăn luôn duy trì tiêu chuẩn cao về vệ sinh và an toàn thực phẩm.
Anh Minh (Theo SFA, MSE, NEA, Singapore Trip Guide)